در سدهٔ پانزدهم، هرات پایتخت امپراتوری تیموری و کانونی برای هنر و دانش شد. در روزگار شاهرخ، پسر تیمور، و همسرش گوهرشاد، و سپس در زمان سلطان حسین بایقرا، فرمانروایان و بزرگان ثروت فراوانی را صرف مسجدها، مدرسه‌ها و باغ‌ها و نیز هنرهای کتاب‌آرایی کردند: خوشنویسی، نقاشی، تذهیب و صحافی.
هرات پایتخت می‌شود
هرات پس از یورش مغولان به دست خاندان محلی کرت (۱۲۴۵–۱۳۸۹) بازسازی شده بود. تیمور خراسان را زیر فرمان خود آورد و در سال ۱۳۹۷ کوچک‌ترین پسرش، شاهرخ، را فرماندار هرات ساخت. پس از مرگ تیمور در ۱۴۰۵، شاهرخ بر سراسر دولت تیموری چیره شد و تا سال ۱۴۴۷ از هرات بر سرزمین‌هایی فرمان راند که در غرب تا مرکز ایران می‌رسید.
دوران او با پشتیبانی گستردهٔ شاهانه، ساخت‌وسازهای تازه و رونق بازرگانی همراه بود، از جمله بازسازی و گسترش بازار هرات. شاهرخ همچنین فرمان کاشی‌کاری برج‌های ارگ، یعنی قلعهٔ اختیارالدین امروزی، را داد که بخشی از آن هنوز دیده می‌شود.
مصلای گوهرشاد
گوهرشاد، همسر شاهرخ، از حامیان بزرگ معماری بود. او میان سال‌های ۱۴۱۷ و ۱۴۳۷–۱۴۳۸ مجموعه‌ای از مسجد و مدرسه را در هرات ساخت که طراح آن معمار نامدار، قوام‌الدین شیرازی، بود؛ و مسجد بزرگ مشهد را نیز بنیاد نهاد که در سال ۱۴۱۸ به پایان رسید. آرامگاه او با گنبد شیاردار کاشی‌کاری‌شده بر فراز گریوی آراسته، هنوز در میان منارهای بازماندهٔ مجموعهٔ مصلا برپاست.
مکتب کتاب‌آرایی
پسرشان بایسنغر (۱۳۹۷–۱۴۳۳) که خود خوشنویسی برجسته بود، هرات را به کانون هنرهای کتاب‌آرایی بدل کرد. او در سال ۱۴۲۰ استاد برجستهٔ خط نستعلیق، جعفر تبریزی، و کارشناسان دیگری را از تبریز با خود آورد. کارگاه هرات که در زمان شاهرخ و بایسنغر شکل گرفت، همچون فرهنگستانی با حدود چهل هنرمند و دانشمند کار می‌کرد و شیوهٔ تازه‌ای در نگارگری کتاب، خوشنویسی، تذهیب و صحافی پدید آورد. نسخهٔ مشهوری از شاهنامهٔ فردوسی که در همین‌جا فراهم شد، به سال‌های ۱۴۲۹–۱۴۳۰ برمی‌گردد.
روزگار حسین بایقرا
پس از دوره‌ای کشمکش بر سر جانشینی، سلطان حسین بایقرا (فرمانروایی ۱۴۷۰–۱۵۰۶) شکوفایی دوباره‌ای را رهبری کرد. هرات و روستاهای پیرامونش آباد شدند و بزرگانی چون شاعر و دولتمرد، امیر علی‌شیر نوایی، بنیادهای خیریه (وقف) برپا کردند. نقاش نامدار، بهزاد، برای نوایی و سلطان کار می‌کرد، و زیارتگاه صوفی بزرگ، خواجه عبدالله انصاری، در گازرگاه هنوز کاشی‌کاری‌های زیبای تیموری، کوشکی از اواخر سدهٔ پانزدهم و سنگ مزار مرمر سیاه «هفت قلم» از دوران او را در خود دارد.
در سال ۱۵۰۷، فرمانروای ازبک، محمد شیبانی‌خان، هرات را گرفت و روزگار تیموریان در آن‌جا به پایان رسید. بهزاد بعدها در دربار صفوی در تبریز کار کرد و شیوهٔ هرات را با خود به آن‌جا برد.
