ساختمان‌های افغانستان داستان سرزمینی را بازگو می‌کنند که در چهارراه آسیای میانه، ایران و هند قرار دارد و به همان اندازه که از سلسله‌های حاکم اثر پذیرفته، از اقلیم و مواد محلی نیز شکل گرفته است. در بسیاری از روستاها هنوز خانه‌ها را از خاک می‌سازند: دیوارهایی از پخسه (گِل کوبیده) یا خشت خام که با کاه‌گل اندود می‌شوند و اغلب گرد یک حویلی مشترک در درون دیواری بلند جای می‌گیرند.
در ساحهٔ هرات بسیاری از خانه‌ها با گنبد پوشانیده می‌شوند؛ طاقی گنبدی از خشت خام که استادکاران آن را رده به رده بالا می‌برند و گاهی در بالای آن روزنه‌ای می‌گذارند تا هوای گرم بیرون شود. دیوارهای ضخیم و بام‌های گلی فضای درون خانه را معتدل نگه می‌دارند و همین هنر گل‌کاری را در مقیاسی بزرگ در ارگ کهن هرات نیز می‌توان دید.
در کنار این سنت روزمره، بناهای بزرگ تاریخی نیز ایستاده‌اند: صومعه‌های غاری بودایی که در دل صخره‌های بامیان کنده شده‌اند، منار ۶۵ متری جام از خشت پخته که غوریان در سدهٔ دوازدهم برافراشتند، و مساجد و زیارتگاه‌های تیموری هرات که گنبدها و سردرهای‌شان با کاشی لعابدار پوشیده شده است. بناهای مهمی چون مسجد جامع هرات حتا کارگاه‌های ویژهٔ خود را برای ساختن و ترمیم کاشی‌ها داشتند.