فرنی

فرنی شیری با هیل و پسته

فرنی با پستهٔ روی آن

فرنی شیرینی شیری نرم و سردی است که با هیل و گلاب خوشبو می‌شود و با مقدار فراوان پستهٔ خردشده آراسته می‌گردد. در افغانستان، فرنی معمولاً با نشایسته غلیظ می‌شود، نه با آرد برنج که در بسیاری از نسخه‌های کشورهای همسایه به کار می‌رود؛ همین آن را ابریشمی می‌سازد و می‌توان آن را در حدود یک ربع ساعت روی اجاق آماده کرد.

شیرینی جشن‌ها

فرنی شیرینی آشنای عید و دیگر جشن‌هاست. الیزابت لوارد، نویسندهٔ غذا، آن را با نام «فرنی نامزدی افغانی» ثبت کرده است؛ شیرینی ساده و بی‌تخمی که در عروسی‌ها و در عید رمضان، جشن پایان ماه روزه، نیز پیش روی مهمانان گذاشته می‌شود. در خانه نیز همچون شیرینی ساده‌ای با چای و میوهٔ خشک خورده می‌شود.

خانواده‌ای بزرگ‌تر

نام فرنی از فارسی گرفته شده است و شیرینی‌های همانندی در ایران، خاورمیانه و جنوب آسیا پخته می‌شود؛ در آنجا نسخهٔ برنجی آن در دورهٔ گورکانیان هند غذایی پرآوازه شد. گلاب محبوب‌ترین طعم فرنی در افغانستان است، هرچند فرنی با طعم کیله نیز طرفداران زیادی دارد. برخی آشپزان چند تار زعفران می‌افزایند و رویهٔ آن را با گلبرگ گل یا دانه‌های انار می‌آرایند.

مواد لازم

  • ۵۵۰ ملی‌لیتر شیر پرچرب، در دو بخش
  • ۱۰۰ گرام بوره
  • ۴ قاشق نان‌خوری نشایسته
  • نیم قاشق چای‌خوری هیل کوبیده
  • ۲ قاشق چای‌خوری گلاب
  • ۶ قاشق نان‌خوری پستهٔ خردشده، در دو بخش
  • چند تار زعفران یا گلبرگ خشک گل گلاب (اختیاری)

طرز تهیهٔ خانگی

  1. ۴۸۰ ملی‌لیتر از شیر را در دیگچهٔ ته‌ضخیم بریزید و روی آتش کم گرم کنید.
  2. باقی شیر را با نشایسته هم بزنید تا هیچ گلوله‌ای نماند.
  3. وقتی شیر نزدیک به جوش آمد، آتش را کم کنید و بوره، هیل، گلاب، زعفران (در صورت استفاده) و ۲ قاشق نان‌خوری از پسته را بیفزایید.
  4. آمیزهٔ نشایسته را بریزید و چند دقیقه پیوسته هم بزنید تا فرنی به غلظت شوله برسد.
  5. فرنی را در کاسه‌های کوچک بریزید، بگذارید سرد شود و سپس دست‌کم یک ساعت در یخچال بگذارید.
  6. سرد تقدیم کنید و روی آن را با باقی پسته و گلبرگ گل بیارایید.

منابع

  1. Firni (Cardamom, Pistachio and Rosewater Custard) — Together Women Rise. https://togetherwomenrise.org/recipes/firni/
  2. Recipe: Firni milk pudding — Curious Cuisine, courtesy of the Embassy of Afghanistan, Tokyo. https://curiouscuisine.media/recipe-firni-milk-pudding-en/
  3. Afghan Betrothal Custard — Elisabeth Luard, Sacred Food (2001), via ckbk. https://app.ckbk.com/recipe/sacr23939c03s001ss004r002/afghan-betrothal-custard
  4. Cardamom & Rose Water Custard (Firnee) — Global Table Adventure, Sasha Martin. https://globaltableadventure.com/recipe/recipe-firnee-cardamom-rose-water-custard/
  5. Phirni — Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Phirni

آخرین بازبینی: October 2026

به کشف ادامه دهید