واخان د افغانستان په تر ټولو لرې شمال ختیځ ګوټ کې، د بدخشان په ولایت کې د لوړو درو یوه اوږده او نرۍ پټۍ ده؛ هلته چې هندوکش او پامیر غرونه سره یوځای کېږي. واخان ختیځ لور ته د چین تر پولې غځېدلی، شمال ته یې تاجکستان او جنوب ته یې پاکستان پروت دی، او د آمو سیند سرچینې پکې دي. ډېره برخه یې له ۴۰۰۰ مترو لوړه ده او سیمهییز خلک ورته «د نړۍ بام» وایي.
دې دهلیز خپله اوسنۍ بڼه د برتانوي او روسي امپراتوریو ترمنځ د نولسمې پېړۍ په سیالۍ کې خپله کړه، چې د دوی ترمنځ یې د افغان خاورې یوه نرۍ پټۍ د حایل په توګه پرېښوده. له دې ډېر مخکې داسې ښکاري چې د ورېښمو د لارې مسافر، لکه چینايي زیارت کوونکی هیوان تسانګ او مارکوپولو، له همدې لارې تېر شوي وي.
شاوخوا ۱۵٬۰۰۰ تنه دلته اوسېږي چې ډېری یې په درو کې واخي کلیوال او په لوړو څړځایونو کې قرغیز مالداران دي. په ۲۰۱۴ کال کې ټوله ولسوالي، چې شاوخوا ۱۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع ده، د واخان ملي پارک اعلان شوه؛ دا د واورینو پړانګانو، غرنیو وزو، لېوانو او د مارکوپولو د هغو پسونو استوګنځی دی چې لوی او تاو شوي ښکرونه لري.